Tài liệu
Di chúc sinh thời & Chỉ dẫn trước
Chỉ dẫn trước cho bác sĩ và gia đình biết bạn muốn được chăm sóc y tế như thế nào nếu bạn không thể tự nói. Đồng thời, nó cũng có thể nêu tên người mà bạn tin tưởng để thay bạn đưa ra quyết định về sức khỏe.

Chỉ dẫn trước là gì
Chỉ dẫn trước là một nhóm tài liệu lập kế hoạch chăm sóc sức khỏe. Ở nhiều tiểu bang, nó bao gồm di chúc sinh thời và giấy ủy quyền y tế (medical power of attorney), đôi khi còn được gọi là “health care proxy” (người đại diện y tế) hoặc “health care surrogate” (người đại diện thay thế trong y tế). Tên gọi cụ thể và quy định chính xác sẽ khác nhau theo từng tiểu bang.
Di chúc sinh thời thường nêu rõ bạn muốn hay không muốn những loại điều trị duy trì sự sống trong một số tình huống y tế nghiêm trọng. Giấy ủy quyền y tế nêu tên người có thể trao đổi với bác sĩ và đưa ra các quyết định về chăm sóc sức khỏe cho bạn nếu bạn không thể tự nói.
Những tài liệu này là về chăm sóc y tế, không phải tiền bạc. Chúng không thay thế giấy ủy quyền tài chính thông thường, di chúc, hoặc quỹ tín thác (living trust). Đồng thời, chúng cũng không cho phép ai đó thay đổi người thừa kế tài sản của bạn sau khi bạn qua đời.
Tài liệu này làm được gì — và không làm được gì
Chỉ dẫn trước có thể giúp giảm bớt sự nhầm lẫn trong lúc khủng hoảng y tế. Nó cung cấp cho gia đình và bác sĩ một hồ sơ bằng văn bản về mong muốn của bạn, và có thể làm rõ ai nên nói thay bạn nếu bạn bất tỉnh, lú lẫn, hoặc quá ốm để tự quyết.
Tuy nhiên, nó không giải quyết mọi vấn đề. Tài liệu này không thể bao quát mọi tình huống y tế có thể xảy ra và có thể không điều khiển việc chăm sóc theo đúng cùng cách ở mọi tiểu bang hoặc mọi hệ thống y tế. Bác sĩ vẫn có thể cần diễn giải các hướng dẫn của bạn trong những tình huống thực tế.
Chỉ dẫn trước cũng không xử lý việc thừa kế, tránh thủ tục chứng thực di chúc (probate), hoặc chỉ định người giám hộ cho trẻ em. Với các vấn đề đó, các gia đình thường cần thêm những tài liệu lập kế hoạch khác như di chúc, trust, hoặc giấy ủy quyền tài chính. Bạn có thể đọc thêm về các lựa chọn lập kế hoạch phổ biến tại trang services.
Ai nên có
Gần như mọi người trưởng thành đều nên cân nhắc việc có chỉ dẫn trước, không chỉ người lớn tuổi. Bệnh nghiêm trọng hoặc tai nạn có thể xảy ra ở mọi độ tuổi. Nếu bạn từ 18 tuổi trở lên, bác sĩ có thể sẽ không tự động làm theo ý của cha/mẹ, bạn đời, anh/chị/em ruột, hoặc con trưởng thành của bạn, trừ khi luật ở tiểu bang của bạn cho phép hoặc bạn đã ký đúng giấy tờ.
Tài liệu này đặc biệt quan trọng nếu bạn đã kết hôn, có con cái, sống xa gia đình, có niềm tin tôn giáo mạnh mẽ hoặc mong muốn cá nhân rõ ràng về việc điều trị, hoặc muốn có một người đáng tin cậy duy nhất để tránh bất đồng giữa các thành viên trong gia đình. Nó cũng có thể giúp các gia đình “pha trộn” (có con chung riêng) và các cặp đôi không kết hôn bằng cách làm rõ lựa chọn của bạn.
Nếu tiếng Anh không phải là ngôn ngữ đầu tiên của bạn, bạn nên cẩn thận thêm. Bạn muốn tài liệu hợp lệ theo quy định của tiểu bang bạn đang sống và các lựa chọn của bạn được hiểu rõ ràng. Một luật sư lập kế hoạch bất động sản (estate planning attorney) được cấp phép tại tiểu bang của bạn có thể giải thích quy định của tiểu bang và giúp bạn chuẩn bị giấy tờ phù hợp với tình huống của bạn.
Cần có gì và cách thiết lập
Hầu hết mọi người bắt đầu bằng việc chọn “health-care agent” — người sẽ thay mặt bạn đưa ra quyết định nếu cần. Nên là người điềm tĩnh, đáng tin và sẵn sàng làm theo mong muốn của bạn, kể cả khi đang bị áp lực. Bạn cũng có thể chỉ định một người dự phòng trong trường hợp lựa chọn đầu tiên không thể thực hiện.
Thông thường, bạn sẽ cân nhắc các câu hỏi như: trong một số tình huống nhất định, bạn có muốn được hồi sức tim phổi (CPR) hay không; bạn có muốn dùng máy hỗ trợ thở hoặc ống cho ăn không; bạn muốn mức giảm đau ra sao; và bạn có muốn hiến tạng hoặc các chỉ dẫn cụ thể khác hay không. Các lựa chọn đúng đắn phụ thuộc vào giá trị sống của bạn, tình trạng sức khỏe của bạn và các biểu mẫu của tiểu bang.
Một luật sư lập kế hoạch bất động sản được cấp phép có thể giúp bạn hiểu ngôn ngữ trong tài liệu, các quy định về người làm chứng hoặc công chứng, và ai là người nên nhận bản sao. Đây chỉ là thông tin giáo dục chung, không phải tư vấn pháp lý; và luật của từng tiểu bang có thể khác nhau.
- Chọn người đại diện chăm sóc sức khỏe và một người dự phòng nếu được phép
- Trao đổi về mong muốn y tế của bạn bằng lời lẽ đơn giản
- Ký tài liệu đúng theo cách mà tiểu bang của bạn yêu cầu
- Giao bản sao cho người đại diện, bác sĩ và người thân cận
Những sai lầm thường gặp của gia đình
Một sai lầm phổ biến là nghĩ rằng di chúc sinh thời (living will) và di chúc thông thường (last will) là cùng một thứ. Không phải vậy. Di chúc sinh thời nói về điều trị y tế khi bạn còn sống nhưng không thể tự nói. Di chúc sau cùng (last will) nói về tài sản và người giám hộ sau khi qua đời.
Sai lầm khác là ký một mẫu tự làm (DIY) không đáp ứng quy định của tiểu bang bạn. Tài liệu lập kế hoạch bất động sản khác nhau theo từng tiểu bang, và việc làm chứng hoặc công chứng sai có thể tạo ra vấn đề vào thời điểm tồi tệ nhất. Gia đình cũng đôi khi quên cập nhật các mẫu cũ sau khi kết hôn, ly hôn, chuyển sang tiểu bang khác, hoặc mối quan hệ bị rạn nứt với người được nêu tên.
Sai lầm cuối cùng là giấu tài liệu trong ngăn kéo nơi không ai tìm thấy. Chỉ dẫn trước chỉ thật sự giúp ích nếu đúng người biết tài liệu đó tồn tại và lấy được nhanh chóng. Hãy trao đổi với gia đình, bác sĩ và người đại diện chăm sóc sức khỏe về mong muốn của bạn.
Các sai lầm lập kế hoạch khác cũng có thể ảnh hưởng đến gia đình về sau, chẳng hạn như qua đời mà không có di chúc, chỉ định người thụ hưởng đã lỗi thời, quỹ tín thác (trust) không được cấp tài sản, hoặc không chỉ định người giám hộ cho trẻ em. Một lần rà soát đầy đủ với luật sư lập kế hoạch bất động sản được cấp phép có thể giúp bạn phát hiện các điểm còn thiếu.
Chi phí có thể là bao nhiêu và cách tìm đúng luật sư
Chi phí phụ thuộc vào những tài liệu bạn cần, mức độ phức tạp trong tình huống của bạn và tiểu bang của bạn. Nhiều luật sư lập kế hoạch bất động sản tính phí trọn gói (flat fee) chứ không tính theo giờ cho loại công việc này. Với gói chỉ dẫn trước hoặc di chúc sinh thời cơ bản, gia đình thường thấy mức phí trọn gói nằm khoảng từ $100 đến $500. Nếu đây là một phần của kế hoạch lập kế hoạch bất động sản rộng hơn, tổng chi phí có thể cao hơn. Đây là các khoảng tham khảo chung, không phải báo giá.
Phí có thể tăng nếu bạn muốn một kế hoạch đầy đủ, có hoàn cảnh gia đình bất thường, muốn các chỉ dẫn chi tiết theo thiết kế riêng, cần cập nhật sau khi chuyển tiểu bang, hoặc muốn nhiều tài liệu liên quan được chuẩn bị cùng nhau. Trước khi bắt đầu bất kỳ công việc nào, hãy yêu cầu mức phí trọn gói bằng văn bản và biết những tài liệu nào được bao gồm. Bạn có thể tìm hiểu thêm trên trang costs.
WillArbor là dịch vụ ghép cặp MIỄN PHÍ cho các gia đình. Chúng tôi không phải văn phòng luật sư, không phải luật sư, và không soạn tài liệu hay tạo quan hệ luật sư–khách hàng. Chúng tôi chỉ giúp bạn kết nối với một luật sư lập kế hoạch bất động sản được cấp phép gần bạn hoặc tại tiểu bang của bạn. Luôn luôn miễn phí cho gia đình.
Khi bạn sẵn sàng, bạn có thể get matched. Chúng tôi chỉ thu thập thông tin liên hệ và ý định lập kế hoạch — chẳng hạn như tên của bạn, số điện thoại, email (tùy chọn), tiểu bang, bạn muốn lên kế hoạch cho việc gì và ngôn ngữ bạn muốn — để bạn có thể so sánh các luật sư, chọn người bạn muốn thuê và tự mình xác nhận mức phí trọn gói bằng văn bản.
Chỉ dẫn trước cho bác sĩ và gia đình biết mong muốn y tế của bạn và ai nên thay mặt bạn nói lên ý muốn nếu bạn không thể.
Câu hỏi thường gặp
Di chúc sinh thời có giống với di chúc thông thường không?
Không. Di chúc sinh thời thường nêu mong muốn y tế của bạn nếu bạn không thể tự nói. Di chúc thông thường nói ai sẽ nhận thừa kế tài sản và ai có thể chăm sóc trẻ em chưa thành niên sau khi bạn qua đời.
Tôi có cần chỉ dẫn trước nếu tôi còn trẻ và khỏe mạnh không?
Nhiều người trưởng thành vẫn chọn có, vì một tình huống khẩn cấp về y tế có thể xảy ra ở mọi độ tuổi. Tài liệu này có thể làm rõ ai sẽ thay mặt bạn quyết định và bạn muốn được chăm sóc như thế nào.
Tôi có thể tự viết chỉ dẫn trước không?
Một số tiểu bang cung cấp mẫu, nhưng quy định và cách diễn đạt sẽ khác nhau theo từng tiểu bang. Mẫu tự làm có thể không hợp lệ nếu không đáp ứng yêu cầu của tiểu bang bạn, vì vậy nhiều gia đình thích việc nhờ luật sư lập kế hoạch bất động sản được cấp phép rà soát hoặc chuẩn bị giúp.
Tài liệu này có cho phép người nào đó quản lý tiền của tôi luôn không?
Thông thường là không. Các giấy tờ quyết định về y tế khác với giấy ủy quyền tài chính. Nếu bạn muốn ai đó xử lý hóa đơn hoặc tài khoản, hãy hỏi về một tài liệu tài chính riêng.
Tôi nên cập nhật bao lâu một lần?
Hãy rà soát sau những thay đổi lớn trong cuộc sống như kết hôn, ly hôn, chuyển đến một tiểu bang mới, được chẩn đoán bệnh nghiêm trọng, hoặc nếu người đại diện bạn chọn không còn phù hợp. Quy định của tiểu bang cũng có thể thay đổi.
Làm sao để tìm luật sư cho việc này?
Hãy tìm một luật sư lập kế hoạch bất động sản được cấp phép tại tiểu bang của bạn, và xác nhận giấy phép hành nghề trước khi thuê. WillArbor có thể giúp bạn được ghép cặp miễn phí để bạn so sánh các luật sư và chọn người phù hợp nhất với gia đình bạn.
Trợ giúp liên quan
Di chúc cho biết ai sẽ nhận gì và ai chịu trách nhiệm sau khi bạn qua đời — dưới đây là di chúc làm gì, tốn bao nhiêu và cách lập đúng.
Mở → Living TrustsHợp đồng ủy thác sống (living trust) có thể giúp tránh thủ tục chứng thực (probate) và giúp bạn kiểm soát việc gia đình nhận những gì bạn để lại — dưới đây là phiên bản dễ hiểu.
Mở → Giấy ủy quyền (Power of Attorney)Giấy ủy quyền cho phép một người bạn tin cậy thay bạn quyết định về tiền bạc hoặc sức khỏe khi bạn không thể — dưới đây là cách hai loại chính hoạt động.
Mở →